Türkçe için TimeML


Yazan: Şadi Evren ŞEKER

Bu dökümanın amacı TimeML isimli zaman modelleme dilinin Türkçe için nasıl kullanılabileceğini göstermektir. TimeML İngilizce esas alınarak geliştirilmiş bir dildir ve ne yazık ki TimeML tam bir makine dili değildir bu yüzden TimeML içerisinde bir takım doğal dile ait olan özelliklerin Türkçeye tam olarak uygulanması mümkün değildir. Bu özelliklerin başında fiillerin zaman kavramı gelir. Örneğin İngilizcede kullanılan bakışların (aspect) Türkçe için uyarlanması oldukça zordur ve TimeML içerisinde bu dil özelliği neredeyse tamamen korunarak alınmıştır.

Bu dökümanda TimeML dilinin bir Türkçe için nasıl kullanılabileceği ve Türkçenin TimeML ile uyumsuz olan yanları ortaya çıkarılacak, bu noktalarda çözümler önerilecek ve nihayi olarak bir Türkçe metin için TimeML’in bu değişmiş hali uygulanacaktır.

Bu dökümanda izlenecek yol TimeML dökümanlarında izlendiği üzere TimeML dilinde tanımlı olan 3 seviyeyi sırasıyla açıklayacaktır. Bu seviyelerdeki etiketler (tags) sırasıyla incelenecek ve yukarıda açıklandığı üzere Türkçe için uygunluğu tartışılarak açıklanacaktır.

TimeML dilinde bulunan seviyeler:

  1. Zaman içerikli olayların saklandığı ve ağacın yapraklarını oluşturan olaylar
  2. Yaprakların üzerindeki ve zaman olayları üzerindek, zaman belirleyi değerler. Bu değerlere dilde sinyal (işaret) anlamı verilmiştir.
  3. Olaylar arasındaki bağlantılar (link)

TimeML dilinin en alt seviyesinde ve yukarıdaki listede 1. seviye diye adlandırılabilecek seviyede fiiller (olaylar, eylemler, events) bulunur.

<EVENT> Etiketi

Bu etiketler basitçe olma veya vukûu halini anlatırlar. Aynı zamanda hal ve durum anlatan olaylarda birer eylem olarak kabul edilebilir.  Ancak TimeML dili için her kaziye (önerme, statement) bir fiil olarak kabul edilmemiştir. Bu tip cümleler için daha sonra göreceğimiz “STATE” etiketi bulunmaktadır.

Bir <EVENT> etiketi 6 farklı ihtimal ihtiva edebilir:

zamanlı fiiller

zamansız fiiller


« C ile Kodlama   |   Dallanma (Çatallanma, Fork) »



Yorumlar

Kullanıcı girişi yaparak ya da zorunlu olan * alanlarını doldurarak yorum yapabilirsiniz.

İsminiz *

Email adresiniz *

Web siteniz

Mesajınızı buraya yazabilirsiniz:

Bu Yazı Hakkında

Bilgisayar Kavramları üzerinde şu anda okumakta olduğunuz 'Türkçe için TimeML' isimli yazı 07 Oct 2008 tarihinde, saat: 01:34 'de Şadi Evren ŞEKER tarafından gönderilmiş, toplam 299 defa okunmuştur.

Benzer yazıları Doğal Dil İşleme (NLP) kategorilerinden okuyabilirsiniz. Yazar ile irtibat kurmak için email gönderebilirsiniz. Yazıya yorum yapabilir ya da yapılan yorumları RSS 2.0 ile takibe alabilirsiniz.


Yazarın Kitabı

Bu yazının yazarı Şadi Evren ŞEKER'in son çıkan kitabı "Programlama ve Veri Yapılarına giriş (C, C++ ve JAVA ile)" hakkında bilgi almak için Buraya tıklayabilirsiniz.
Eklenen Son Yazılar
Yapılan Son Yorumlar
Yakın Yazılar
Bağlantılar