Yazan : Şadi Evren ŞEKER

İşletim sistemlerinde kullanılan dosya tiplerinden birisidir. Basitçe sistemde kullanılan kritik dosyaların kullanıcı müdahalesinden korumak için geliştirilmiştir. Örneğin Windows™ işletim sisteminde kullanılan gizli dosyaların ağırlıklı amacı sistem dosyalarını ve önemli ayarlamaları içeren klasörleri korumaktır.

Linux / Unix gibi işletim sistemlerinde de gizli dosyaların isimleri “.” işareti ile başlamaktadır. İşletim sistemi otomatik olarak bu dosyaları gizli dosya adleder ve klasik dosya görüntüleme ve dosya sistemi dolaşma işlemlerinde bu dosyalar gizlenir.

Örneğin linux işletim sisteminde kullanılan ve dosya listelemeye yarayan “ls” komutunda gizli dosyaları göstermek için -h (hidden) parametresi verilmesi gerekir.

“ls -h” şeklinde. Arşiv dosyalarının da görülmesi için “ls -ah” şeklinde kullanılabilir.

DOS işletim sisteminde bu işlemi yapan “dir” komutunu da /h parametresi ile kullanabiliriz.

“dir /ah” şeklinde çağrılabilir ve görüntülenebilir.

Windows işletim sisteminde ise gizli dosyaların gösterilmesi için “klasör seçeneklerinden” gerekli ayarların yapılması gerekir.

Basitçe “bilgisayarım>Araçlar>Klasör Seçenekleri>Görünüm” ekranında aşağıdaki seçeneğin seçilmesi gizli dosyaların gösterilmesi için yeterlidir:

Ayrıca windows ve DOS işletim sistemlerinde dosyaların gizli veya arşiv dosyası olduğunu görmek veya tiplerini değiştirmek için “attrib” komutu kullanılabilir. Basitçe + ve – işaretleri ile dosyaya özellik eklenebilir veya çıkarılabilir. Örneğin bir dosyayı gizli dosya yapabilmek için

“attrib +h dosya” şeklinde komutu kullanmak gerekir.

Linux / Unix işletim sistemlerinde ise dosyanın isminin başına nokta “.” işaretinin eklenmesi yeterlidir.